Vaxtilə rəsmi Pekin Kremldən uzaq dururdu, Rusiya isə Çini müdafiə etməyəcəyi barədə ABŞ qarşısında öhdəlik götürmüşdü... Ancaq indi Tramp-Putin sövdələşməsi pozulub, Ağ Ev Rusiyaya qarşı təzyiqləri sərtləşdirir, Çin isə ticarət müharibəsindən narahatdır, ona görə də, Kreml rəsmi Pekinlə ABŞ-a qarşı ortaq müqavimət planları qurmağa məcbur qalıb...

ABŞ-ın Ukrayna savaşının dayandırılması prosesində vasitəçilikdən çəkilməsi qlobal məkanda strateji tərəfdaşlıq münasibətlərinə fərqli görüntülər verməyə başlayıb. Belə ki, Tramp-Putin sövdələşməsinin pozulması həm ABŞ-ın, həm də Rusiyanın yeni geopolitik manevrlərə məcbur qalmasına səbəb olub. Hazırda Ağ Ev rəsmi Ankara ilə siyasi-diplomatik təmasları intensivləşdirərək, ABŞ-Türkiyə ittifaqının qurulmasına çalışır. Və bunu Rusiya üçün real strateji təhlükə hesab edən Kreml isə ABŞ-la ticarət savaşına məcbur qalmış Çin ilə yaxınlaşmağa cəhd göstərir.

Onu da qeyd etmək lazımdır ki, Rusiya və Çin son onilliklərdə beynəlxalq sistemdə mühüm rol oynayan iki paralel güc mərkəzi olaraq, əməkdaşlıq və rəqabətin mürəkkəb dinamikası ilə xarakterizə olunan münasibətlər qurublar. Bu münasibətlər qarşılıqlı maraqlara əsaslansa da, bir sıra geosiyasi və geostrateji ziddiyyətləri də ehtiva edir. Qlobal güc balansının dəyişdiyi, ABŞ-ın dominant mövqeyinin tənqid olunduğu və yeni çoxqütblü dünya düzəninin formalaşdığı bir dövrdə, Rusiya və Çin arasında olan münasibətlər həm regional, həm də qlobal səviyyədə böyük əhəmiyyət kəsb edir.
Məsələ ondadır ki, bu iki nəhəng dövlət ortaq geopolitik və geostrateji maraqlara malikdirlər. Belə ki, hər iki ölkə Qərbin, xüsusilə də ABŞ-ın hegemon mövqeyinə qarşı çıxırlar və bunu öz milli təhlükəsizliklərinə real təhdid kimi görürlər. Və bu, onları beynəlxalq təşkilatlarda - BMT, BRICS, Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı və s. çərçivəsində koordinasiyalı hərəkət etməyə vadar edir.

Musavat.comскачать dle 12.1